নতুন দিল্লী, ১৫ অক্টোবৰঃ দেশৰ ৰাজধানী দিল্লীত নিৰ্বাচনী ব্যৱস্থাৰ স্বচ্ছতা, মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত জ্ঞানেশ কুমাৰৰ পদত্যাগৰ দাবী আৰু শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰক কেন্দ্ৰ কৰি চলি থকা ৰাজনৈতিক উত্তেজনাৰ মাজতে বৃহস্পতিবাৰে ককৰোচ জনতা পাৰ্টিৰ সংবাদমেলত সৃষ্টি হয় উত্তপ্ত পৰিস্থিতি। শুকুৰবাৰে, ১৬ অক্টোবৰত দিল্লীত প্ৰতিবাদৰ আহ্বান জনোৱাৰ এদিন পূৰ্বে অনুষ্ঠিত এই সংবাদমেলত কেন্দ্ৰৰ নৰেন্দ্ৰ মোদী চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে স্বৈৰতান্ত্ৰিক শাসন চলোৱাৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰে CJPৰ প্ৰতিষ্ঠাপক অভিজিৎ দীপকে। সংবাদমেলত উপস্থিত থাকে অভিনেতা প্ৰকাশ ৰাজ, উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ জ্যেষ্ঠ অধিবক্তা প্ৰশান্ত ভূষণ, আইছাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সভানেত্ৰী নেহা বৰা আৰু বাওঁপন্থী ছাত্ৰ সংগঠনৰ নেতাসকল।
দিল্লীৰ প্ৰেছ ক্লাবত অনুষ্ঠিত সংবাদমেলত নেহা বৰাই বক্তব্য প্ৰদান কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰাৰ সময়তে এগৰাকী সাংবাদিকে প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰাক কেন্দ্ৰ কৰি হুলস্থূলীয়া পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়। সংবাদমেলৰ নিয়ম অনুসৰি শেষত প্ৰশ্নোত্তৰ পৰ্ব অনুষ্ঠিত হ’ব বুলি নেহা বৰাই মন্তব্য কৰে। কিন্তু পৰিস্থিতি অধিক উত্তপ্ত হোৱাত উপস্থিত লোকসকল থিয় হৈ পৰে আৰু কিছু সময়ৰ বাবে সংবাদমেলৰ কাম-কাজ ব্যাহত হয়। অৱশেষত CJPৰ প্ৰতিষ্ঠাপক অভিজিৎ দীপকে নিজেই আগবাঢ়ি আহি পৰিস্থিতি শান্ত কৰাৰ চেষ্টা চলায়।
এই ঘটনাই সংবাদমেলৰ মূল বিষয়বস্তুৰ লগতে সংবাদ মাধ্যমৰ স্বাধীনতা, প্ৰতিবাদী কণ্ঠৰ প্ৰতি সহনশীলতা আৰু ৰাজনৈতিক বিতৰ্কৰ মাজত মত প্ৰকাশৰ পৰিৱেশক লৈও প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰিছে।
‘ত্ৰিৰংগা উৰুৱাই প্ৰতিবাদ কৰাটো কেতিয়াৰ পৰা অপৰাধ হ’ল?’
সংবাদমেলত অভিজিৎ দীপকে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে তীব্ৰ সমালোচনা কৰি নৰেন্দ্ৰ মোদীক স্বৈৰাচাৰী বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ অভিযোগ, চৰকাৰে জৰুৰীকালীন অৱস্থা আনুষ্ঠানিকভাৱে ঘোষণা নকৰাকৈয়ে প্ৰতিবাদকাৰী আৰু চৰকাৰৰ সমালোচকসকলৰ বিৰুদ্ধে দমনমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছে।
দীপকে কয়, “নৰেন্দ্ৰ মোদী এগৰাকী স্বৈৰাচাৰী হৈ পৰিছে, কিন্তু তেওঁৰ জৰুৰীকালীন অৱস্থা ঘোষণা কৰাৰ সাহস নাই।”
শেহতীয়াকৈ CJPৰ কৰ্মী, বাওঁপন্থী ছাত্ৰ সংগঠনৰ সদস্য, সাংবাদিক আৰু নাগৰিক সমাজৰ লোকসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীয়ে গ্ৰহণ কৰা ব্যৱস্থা তথা তেওঁলোকক আটক কৰাৰ ঘটনাক লৈও তেওঁ প্ৰশ্ন উত্থাপন কৰে। তেওঁৰ বক্তব্য, যদি চৰকাৰে এনেদৰে মানুহক আটক কৰি থাকিব বিচাৰে, তেন্তে জৰুৰীকালীন অৱস্থা ঘোষণা কৰক। এইদৰে মানুহক কিমান দিনলৈ বিভ্ৰান্ত কৰি ৰখা হ’ব বুলিও তেওঁ প্ৰশ্ন কৰে।
CJPৰ সহ-সমন্বয়ক আশুতোষ ৰাংকা আৰু সৌৰভ দাসক জন্তৰ-মন্তৰত ত্ৰিৰংগা লৈ উপস্থিত হোৱাৰ পিছত গ্ৰেপ্তাৰ কৰি পাঁচ দিনৰ ন্যায়িক জিম্মালৈ প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল বুলি সংবাদমেলত উল্লেখ কৰা হয়। এই ঘটনাৰ প্ৰসংগ টানি দীপকে প্ৰশ্ন কৰে, “ত্ৰিৰংগা উৰুৱাটো কেতিয়াৰ পৰা অপৰাধ হৈ পৰিল?”
তেওঁৰ অভিযোগ, ব্ৰিটিছ শাসনৰ সময়ত যি ধৰণৰ পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হৈছিল, বৰ্তমানেও মোদী-শাহৰ আৰক্ষীৰ কাৰ্যকলাপত তাৰ প্ৰতিফলন দেখা গৈছে। নিজৰ দেশতে ৰাষ্ট্ৰীয় পতাকা উৰুৱাবলৈ বাধা পোৱাৰ পৰিস্থিতি সৃষ্টি হোৱাটো উদ্বেগজনক বুলিও তেওঁ মন্তব্য কৰে।
মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত জ্ঞানেশ কুমাৰৰ প্ৰসংগ উত্থাপন কৰি দীপকে অভিযোগ কৰে যে নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ বাবে জ্ঞানেশ কুমাৰ ত্ৰিৰংগাতকৈ অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ পৰিছে। শাসকীয় পক্ষৰ সৈতে জড়িত লোকসকলৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামত অৱদান নথকাৰ অভিযোগো তেওঁ উত্থাপন কৰে। অৱশ্যে, এই বক্তব্যসমূহ দীপকৰ ৰাজনৈতিক অভিযোগ; ইয়াৰ সত্যতা সন্দৰ্ভত সংবাদমেলত কোনো স্বতন্ত্ৰ প্ৰমাণ দাঙি ধৰা হোৱা নাই।
তেওঁ লগতে কয় যে ভাৰতবৰ্ষ মহাত্মা গান্ধীৰ আদৰ্শ আৰু ড০ বি আৰ আম্বেদকাৰৰ সংবিধান অনুসৰিয়েই পৰিচালিত হ’ব লাগে।
১৬ অক্টোবৰত দিল্লীত প্ৰতিবাদৰ আহ্বান
জন্তৰ-মন্তৰক প্ৰতিবাদস্থলীৰ তালিকাৰ পৰা আঁতৰোৱা আৰু CJPৰ নেতাসকলক গ্ৰেপ্তাৰ কৰাৰ প্ৰতিবাদত শুকুৰবাৰে, ১৬ অক্টোবৰত দিল্লীৰ কনট প্লেচৰ চেণ্ট্ৰেল পাৰ্কত জনসাধাৰণক সমবেত হ’বলৈ আহ্বান জনাইছে CJPয়ে।
উল্লেখযোগ্য যে যোৱা মাহৰ শেষৰ ফালে CJPয়ে মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত জ্ঞানেশ কুমাৰৰ পদত্যাগৰ দাবী উত্থাপন কৰি ৪৮ ঘণ্টাৰ সময়সীমা বান্ধি দিছিল। তাৰ পিছৰে পৰা এই বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি প্ৰতিবাদ অব্যাহত আছে।
এই প্ৰতিবাদৰ আঁৰত কেৱল এজন নিৰ্বাচন আয়ুক্তৰ পদত্যাগৰ দাবীয়েই নাই; প্ৰতিবাদকাৰীৰ মতে, ইয়াৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ, ৰাজহুৱা স্থানত সমবেত হোৱাৰ স্বাধীনতা আৰু চৰকাৰৰ সিদ্ধান্তৰ বিৰুদ্ধে মত প্ৰকাশৰ অধিকাৰৰ প্ৰশ্নও জড়িত হৈ আছে।
আনহাতে, ৰাজহুৱা স্থানত প্ৰতিবাদৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰশাসনিক নিয়ন্ত্ৰণৰ যুক্তি, আইন-শৃংখলা ৰক্ষাৰ দায়িত্ব আৰু নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰৰ মাজত কেনেদৰে ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰা হ’ব, সেই বিষয়টোও গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ উঠিছে। প্ৰতিবাদৰ স্থান সীমিত কৰা বা প্ৰতিবাদকাৰীক আটক কৰাৰ প্ৰতিটো ঘটনাৰ বৈধতা সংশ্লিষ্ট তথ্য আৰু পৰিস্থিতিৰ ভিত্তিতহে নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰি।
মহিলা সাংবাদিকৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ, উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ পৰা সকাহ
ইফালে, প্ৰতিবাদৰ বাতৰি সংগ্ৰহ কৰা মহিলা সাংবাদিকসকলৰ বিৰুদ্ধে যৌন নিৰ্যাতনৰ অভিযোগ আৰু আৰক্ষীৰ ব্যৱহাৰক লৈও বিতৰ্ক অব্যাহত আছে। বৃহস্পতিবাৰে উচ্চতম ন্যায়ালয়ে দিল্লী আৰক্ষীৰ এগৰাকী সহকাৰী আৰক্ষী আয়ুক্ত (ACP)ৰ বিৰুদ্ধে যৌন নিৰ্যাতনৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰা এগৰাকী মহিলা সাংবাদিকক গ্ৰেপ্তাৰৰ পৰা সকাহ প্ৰদান কৰে।
‘লাইভ ল’ৰ’ প্ৰতিবেদন অনুসৰি, মুখ্য ন্যায়াধীশ সূৰ্য কান্ত আৰু ন্যায়াধীশ জয়মাল্য বাগচীৰ বিচাৰপীঠে প্ৰতিবাদৰ বাতৰি সংগ্ৰহ কৰা মহিলা সাংবাদিকসকলৰ বিৰুদ্ধে যৌন হিংসাৰ অভিযোগৰ তদন্ত বিচাৰি সাংবাদিক সংগঠনসমূহে দাখিল কৰা আবেদনৰ শুনানি গ্ৰহণ কৰি এই নিৰ্দেশ দিয়ে। আদালতে সংশ্লিষ্ট মহিলা সাংবাদিকগৰাকীৰ বিৰুদ্ধে কোনো শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ নকৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছে।
প্ৰতিবেদন অনুসৰি, সংশ্লিষ্ট ACPয়ে মহিলা সাংবাদিকগৰাকীৰ বিৰুদ্ধে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতি (অত্যাচাৰ প্ৰতিৰোধ) আইনৰ অধীনত গোচৰ ৰুজু কৰিছিল। FIRত অভিযোগ কৰা হৈছিল যে প্ৰতিবাদৰ সময়ত কৰ্তব্যৰত ACP ভগতক সাংবাদিকগৰাকীয়ে সহকৰ্মীসকলৰ সৈতে মিলি ৰাজহুৱাভাৱে অপমান কৰিছিল আৰু জাতিগত পৰিচয়ক লক্ষ্য কৰি গালি-গালাজ কৰিছিল।
এই FIRত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ২২১ নং ধাৰা—ৰাজহুৱা কৰ্তব্য পালনত বাধা দিয়া, ৩৫৬(২) নং ধাৰা—মানহানি আৰু ৩(৫) নং ধাৰা—সামূহিক দায়বদ্ধতাৰ সৈতে জড়িত বিধানসমূহৰ লগতে এছচি/এছটি (অত্যাচাৰ প্ৰতিৰোধ) আইনৰ বিধান অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে বুলি প্ৰতিবেদনত উল্লেখ কৰা হৈছে।
ইয়াৰ বিপৰীতে, প্ৰতিবাদৰ সময়ত মহিলা সাংবাদিকসকলৰ বিৰুদ্ধে উত্থাপিত যৌন নিৰ্যাতনৰ অভিযোগসমূহৰ তদন্তৰ বাবে এখন পৃথক সমিতি গঠনৰ দাবী জনাইছে জ্যেষ্ঠ অধিবক্তা ইন্দিৰা জয়ছিঙে। তেওঁৰ প্ৰস্তাৱ অনুসৰি, সমিতিখনত এগৰাকী অৱসৰপ্ৰাপ্ত মহিলা ন্যায়াধীশ আৰু এগৰাকী অৱসৰপ্ৰাপ্ত IPS বিষয়াক অন্তৰ্ভুক্ত কৰা উচিত।
উল্লেখযোগ্য যে ৩ অক্টোবৰত জন্তৰ-মন্তৰত অনুষ্ঠিত প্ৰতিবাদৰ সময়ত দিল্লী আৰক্ষীৰ এগৰাকী ACPৰ বিৰুদ্ধে মহিলা সাংবাদিকক যৌন নিৰ্যাতন কৰাৰ অভিযোগ উত্থাপন হৈছিল। তাৰ পিছতে বিষয়াগৰাকীৰ বিৰুদ্ধে FIR পঞ্জীয়নৰ দাবীত সাংবাদিকসকলে আৰক্ষী থানাৰ বাহিৰত প্ৰতিবাদ সাব্যস্ত কৰিছিল আৰু নিশাটো তাতেই কটাইছিল বুলি প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছে।
এই গোচৰত উচ্চতম ন্যায়ালয়ে মহিলা সাংবাদিকগৰাকীক গ্ৰেপ্তাৰৰ পৰা সকাহ দিলেও মূল অভিযোগসমূহৰ সত্যতা সন্দৰ্ভত চূড়ান্ত সিদ্ধান্ত দিয়া হোৱা নাই। অভিযোগকাৰী আৰু অভিযুক্ত—দুয়োপক্ষৰ বক্তব্য আৰু উপলব্ধ প্ৰমাণৰ ভিত্তিত বিষয়টোৰ তদন্ত আৰু আইনী নিষ্পত্তি হোৱাটো প্ৰয়োজনীয়।
সংবাদ মাধ্যমৰ স্বাধীনতা আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰক লৈ বৃহত্তৰ প্ৰশ্ন
দিল্লীত শেহতীয়াকৈ সংঘটিত ঘটনাসমূহে দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় পুনৰ চৰ্চালৈ আনিছে—এটা হৈছে চৰকাৰৰ নীতি আৰু নিৰ্বাচনী ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ কৰাৰ অধিকাৰ, আনটো হৈছে এনে প্ৰতিবাদৰ বাতৰি সংগ্ৰহ কৰা সাংবাদিকসকলৰ সুৰক্ষা।
গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাত চৰকাৰৰ সমালোচনা, ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ আৰু সাংবাদিকতাৰ স্বাধীনতা গুৰুত্বপূৰ্ণ। একে সময়তে আইন-শৃংখলা ৰক্ষা কৰা আৰু অভিযোগৰ নিৰপেক্ষ তদন্ত কৰাটোও প্ৰশাসনৰ দায়িত্ব। এই দুয়োটা দিশৰ মাজত ভাৰসাম্য ৰক্ষা কৰিবলৈ প্ৰশাসনিক পদক্ষেপসমূহ আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত, প্ৰয়োজনীয় আৰু আনুপাতিক হোৱাটো জৰুৰী।
CJPৰ সংবাদমেলত সৃষ্টি হোৱা হুলস্থূলীয়া পৰিস্থিতি, দলটোৰ নেতাসকলৰ গ্ৰেপ্তাৰ, জন্তৰ-মন্তৰৰ প্ৰতিবাদস্থলীক লৈ বিতৰ্ক আৰু মহিলা সাংবাদিকৰ বিৰুদ্ধে ৰুজু হোৱা গোচৰ—এই সকলোবোৰ ঘটনাই দিল্লীৰ ৰাজনৈতিক পৰিৱেশত উত্তেজনা বৃদ্ধি পোৱাৰ ইংগিত দিছে।
এতিয়া ১৬ অক্টোবৰৰ প্ৰতিবাদত কেনে পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়, প্ৰশাসনে কেনে ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰে আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ দাবীৰ প্ৰতি চৰকাৰৰ সঁহাৰি কি হয়, সেয়া লক্ষণীয় হ’ব। একে সময়তে মহিলা সাংবাদিকৰ বিৰুদ্ধে উত্থাপিত অভিযোগ আৰু আৰক্ষীৰ বিৰুদ্ধে উত্থাপিত অভিযোগসমূহৰ নিৰপেক্ষ তদন্তৰ ফলাফলেও এই বিতৰ্কৰ পৰৱৰ্তী গতিপথ নিৰ্ধাৰণ কৰিব।
